Przed nami rozbudowa autostrady A4 w woj. śląskim i małopolskim

Aneksy do Programów Inwestycji (PI), obejmujące etap przygotowawczy, zostały już uzgodnione przez Ministerstwo Infrastruktury, określając nowe systemy realizacji i podział przedsięwzięcia na odcinki. Dla obu województw, śląskiego i małopolskiego, przyjęliśmy te same priorytety: utrzymanie przejezdności w trakcie robót oraz skrócenie procesu przygotowawczego tak, aby kierowcy jak najszybciej odczuli poprawę.

Pierwotny PI obejmował przygotowanie dokumentacji na dobudowę dodatkowego pasa ruchu na odcinku od granicy woj. opolskiego i śląskiego do węzła Murckowska. W wyniku uzgodnionego aneksu do PI ten fragment A4 został wydłużony do węzła Brzęczkowice i teraz ma długość 69,3 km. Ponadto zmieniliśmy system realizacji z formuły Projektuj i buduj na tradycyjny. Dzięki temu wykonamy pełne przygotowanie projektowe i zapewnimy spójność rozwiązań z układem drogowym aglomeracji śląskiej.

Dla fragmentu od granicy woj. opolskiego do węzła Gliwice Sośnica potwierdzimy konieczność rozbudowy po uzyskaniu wyników Generalnego Pomiaru Ruchu (GPR) 2025. Z kolei dla odcinka Gliwice Sośnica – Brzęczkowice rozpoczniemy prace od symulacji ruchu, tak aby zoptymalizować powiązania z miejskim układem drogowym i tam, gdzie to zasadne, ograniczyć zakres interwencji na węzłach. Ogłoszenie przetargu na opracowanie analiz ruchowych planujemy w pierwszym kwartale 2026 r. i będzie to ponowne postępowanie, ponieważ w pierwotnym przetargu złożone oferty przekroczyły nasz budżet.

Odcinek ma długość 15,6 km. Aneks do PI wprowadza zmianę systemu realizacji z Projektuj i buduj na tradycyjny, porządkuje zakres rzeczowy i dzieli inwestycję na części. Poszerzymy autostradę o trzeci pas ruchu dla każdej jezdni, przebudujemy węzły Jeleń i Byczyna (rozbudowa lub przebudowa w zależności od rozwiązań projektowych), a także zmodernizujemy łącznie szesnaście obiektów inżynierskich, w tym cztery mosty i dwanaście wiaduktów. Rozbudujemy istniejące MOP-y Zastawie i Kępnica w Jaworznie, dostosowując ich funkcjonalność do nowego przekroju drogi.

Postępowanie na opracowanie dokumentacji projektowej dla całego zadania planujemy wszcząć w I kw. 2026 r., natomiast w II kw. 2026 r. ogłosimy odrębny przetarg na opracowanie projektu koncepcyjnego, który pozwoli precyzyjnie określić konieczność i zakres przebudowy obiektów mostowych. Dla sprawnej realizacji podzielimy zadanie na dwie części: w pierwszej przygotujemy i wykonamy poszerzenie jezdni oraz przebudujemy infrastrukturę w rejonie miejsc poboru opłat, a w drugiej przebudujemy obiekty mostowe w pasie autostrady, a także węzły autostradowe oraz MOP-y.

Zakładamy, że dobudowa trzeciego pasa zostanie zrealizowana w latach 2030-2032, przy czym ostateczny termin będzie uzależniony od przebiegu prac projektowych, uzyskania decyzji administracyjnych oraz wyników analiz ruchowych i zapewnienia finansowania.

Długość tego odcinka, ujęta w pierwotnym Programie Inwestycji, pozostała bez zmian. Podpisany dziś aneks dotyczy prac przygotowawczych dla 34,5 km autostrady, na której dobudowany zostanie trzeci lub czwarty pas ruchu dla każdej jezdni. Zadanie przewiduje także przebudowę, budowę bądź rozbudowę: 42 obiektów inżynierskich (siedmiu mostów i 35 wiaduktów), trzech węzłów (Balin, Chrzanów, Rudno), jak również czterech MOP-ów (Aleksandrowice, Morawica, Rudno, Grojec). Dla tego odcinka także zmieniono system realizacji na tradycyjny oraz podzielono inwestycję na etapy i lata realizacji, takie same jak na odcinku Brzęczkowice – Byczyna. Również i na tym odcinku planowane lata realizacji przypadają na okres 2030-2032.

Ma 669 km długości, przechodzi przez pięć województw i w całości jest częścią europejskiego korytarza transportowego łączącego Morze Północne i Bałtyk z Ukrainą. To na niej powstał pierwszy koncesyjny odcinek autostrady w Polsce, Katowice – Kraków, który po wygaśnięciu koncesji (15 marca przyszłego roku) przejdzie w zarząd GDDKiA i stanie się bezpłatny dla pojazdów lekkich (do 3,5 t), czyli samochodów osobowych i motocykli.

Według danych z Generalnego Pomiaru Ruchu przeprowadzonego w latach 2020/21 na odcinku A4 przechodzącym przez Katowice średnio w ciągu doby przejeżdża ponad 105 tys. pojazdów, a pomiędzy Katowicami i Balicami od 40 do 75 tys. pojazdów. Najnowsze dane z GPR 2025 będą znane w II połowie tego roku i to one będą brane pod uwagę w dalszych pracach koncepcyjnych i projektowych.